Jaskinia Malinowska

DLUGOSC          230,5 m
GLEBOKOSC        22,7 m
WYSOKOSC OTWORU  ok. 1080 m npm
POLOZENIE OTWORU Malinow kolo Szczyrku

Plan i przekroj Jaskini Malinowskiej
Grupa turystow w studni wejsciowej

PODSUMOWANIE: Uwaga, w chwili obecnej (jesień 2010) w otworze nie ma drabiny i w związku z tym jaskinia jest dla turystów niedostępna. Ciekawa jaskinia turystyczna, przeznaczona do zwiedzania z wlasnym swiatlem. Jaskinia jest pochodzenia tektonicznego i powstala bez udzialu procesow krasowych, stad brak w niej jakichkolwiek naciekow i innych form krasowych. Pomimo to uksztaltowanie korytarzy jest zroznicowane, co czyni zwiedzanie bardzo atrakcyjnym.

OPIS JASKINI: Polozenie: w S stoku Malinowa (1117 m npm). Dojscie: z przel. Salmopolskiej kierujemy sie na Malinow za czerwonym szlakiem turystycznym. Ze szczytu schodzimy kilkaset metrow grzbietem w kierunku Malinowskiej Skaly i skrecamy w prawo na wyrazna sciezke biegnaca w poziomie, ktora docieramy do otworu. Zwiedzanie glownych partii - bez trudnosci. Glowny ciag licznie odwiedzany przez turystow.
Pionowy otwor wejsciowy (2,5 x 0,6 m)stanowi duza szczelina (glebokosci okolo 10 m) rozwinieta na kierunku NW-SE. Pionowe odcinki szczeliny sa zabezpieczone metalowymi drabinami, ktore zastapily niegdys ustawione tu ostrewki i drabiny drewniane. Schodzac drabinka zrazu przy scianie, dalej w otwartej szczelinie po okolo 4 m przechodzimy na wcieta, szeroka na 2 m polke, od ktorej ku NE odchodzi slepa, krotka odnoga, a ku NW waski, rozwidlajacy sie korytarzyk (nie zbadany do konca), o dlugosci 4,5 m. Przez male okienko (niemozliwe do przejscia) jest tu tez polaczenie z nizszymi partiami jaskini. Ku SE (ponizej polki) schodzimy stromo w dol dnem szczeliny do plaskiego (szerokosci 0,7 m) balkonu podcietego progiem dzielacym go od nizej polozonego korytarza. Dalej na NE i SE szczelina przechodzi w zespol zagmatwanych, ciasnych korytarzykow (o lacznej dlugosci okolo 20 m) laczacych sie pionowo oraz szeroka, bardzo niska wneke, ktora przez zacisk (Z1) i l m wysokosci prozek laczy sie z bocznym korytarzem II ciagu jaskini. Schodzimy z balkonu po drabinie (okolo 3 m) do przestronnego korytarza, od ktorego odchodza w przeciwnych kierunkach dwa rozniace sie charakterem ciagi.
W otworze jaskini (stoi W. Piotrowicz) I - w kierunku NW, dalej W korytarz pod szczelina zlotowa zrazu plaski, nachyla sie i za dwoma malymi prozkami wychodzi po 8 m do Galerii. Zaraz u wejscia ku SE dalej NE odchodzi waska, strzelista (wysokosci 4 m) szczelina - obejscie prowadzace do korytarza wejsciowego - z bocznym wyklinowujacym sie odgalezieniem o lacznej dlugosci 16 m. Galeria - dlugosci 13,5 m, wysokosci 9,5 m, szerokosci do 1,4 m - rozwinieta jest na kierunku NW-SE. Strop plaski, sciany lite, rowne, dno zrazu nachylone w srodkowej czesci plaskie, z duza okresowa kaluza (obecnie cuchnacym bajorem), w koncowej czesci zawalone poteznymi blokami. Po wyjsciu na bloki (1,2 m) znajdujemy sie w wyzszym pietrze Galerii, z ktorego wydostac sie mozna (albo po bardzo zniszczonej drabinie drewnianej, albo wspinaczka) 7,8 m w gore do nisz pod stropem tworzacych najwyzsze pietro. Pierwsza z tych nisz znana byla od dawna, natomiast druga, nachylona ku gorze zostala udokumentowana w 1996 r. Rozwinieta jest ona na kierunku NW-SE i liczy okolo 5 m dlugosci. Mozna sie stad wspiac jeszcze do malego korytarzyka, zakonczonego kominkiem. Za Galeria ku SW biegnie rowny, przecietnie szeroki na 0,8 m, ale wysoki korytarz, ktory na odcinku okolo 12 m czterokrotnie skreca pod katem prostym. Ten zygzakowaty przebieg korytarza jest charakterystyczny dla jaskin fliszowych. Za trzecim zakretem dno korytarza wypelnia woda - maly, staly stawek z czysta woda. Za czwartym zakretem korytarz juz wezszy, lecz nadal wysoki, przez 6 m biegnie prosto na S W, w koncowej czesci rozdziela sie, po czym laczy i doprowadza do zawaliska. Tu koncza sie partie jaskini o prostolinijnym, spokojnym przebiegu. Za zawaliskiem (generalnie na SW) biegna na roznych poziomach trzy krete korytarzyki. Partie te spenetrowano dokladniej w 1996 r. Korytarz gornego pietra tych partii w koncowej czesci rozgalezia sie na dwie szczeliny. Na wprost, za 1,5 m prozkiem, biegnie ku NW ciasna, wyklinowujaca sie szczelina. Od rozgalezienia mozna tez wspiac sie po wiszacych glazach okolo 6 m w gore. Na wysokosci 2,4 m odchodzi odgalezienie, ktore konczy sie bardzo waska, gleboka szczelina.. Na samej gorze, czolgajac sie po duzym bloku i schodzac 1,2 m prozkiem wydostajemy sie do nieduzej sali o nieregularnym stropie i plaskim dnie. Dalej na NE za stojaca plyta, znajduje sie polaczenie (uwaga niebezpiecznie wiszacy glaz) z korytarzem w pierwszej czesci za zawaliskiem. Laczna dlugosc opisanych partii za zawaliskiem liczy okolo 25 m.
Grupa turystow przed prozkiem na dnie studni wejsciowej II -ku E korytarz pod szczelina wejsciowa przechodzi w nieduza wneke, z ktorej odchodzi wysoka lecz bardzo ciasna szczelina dostepna na odcinku 7 m. Na SE przez 1,8 m (w gore) prog przechodzimy do szerokiego lecz niskiego korytarza, ktory skreca na S, dalej SE. Z prawej strony mijamy po 7 m boczny, waski korytarz, zawalony ku koncowi glazami i laczacy sie z wczesniej wspomniana wneka. Po okolo 11 m korytarz glowny rozdziela filar. Omijamy go dwoma ciasnymi przejsciami. Za filarem korytarz wysoki na 5 m, szerokosci 1,6 m z prawej strony ograniczony waska polka, dlugosci ponad 3 m, z lewej w dnie znajduje sie bardzo ciasna szpara, gleboka na 2 m, do ktorej dochodzi dolny korytarz, opisany ponizej. Po 6 m za filarem, mijajac duze glazy dochodzimy do studni (z drabina) o charakterze zawaliskowym (glebokosci 2,4 m), za ktora po 2 m korytarz glowny sie zweza i konczy dwoma wyklinowujacymi sie szczelinami. Ten fragment glownego korytarza mozna obejsc bocznym ciagiem (skartowanym w 1996 r.), o lacznej dlugosci 12 m. Przedostajemy sie do niego dwoma kominkami - 2,3 oraz 1,5 m), znajdujacymi sie tuz przed wspomnianym uprzednio, duzymi, zwalonymi glazami. Stad waska szczelina posuwamy sie na E i dochodzimy do poprzecznego korytarza. Po 2,5 m napotykamy zacisk (Z II), za ktorym korytarz na wprost konczy sie slepo po 3 m, natomiast ku SW odchodzi waska szczelina. Schodzac nia w dol 5 m przedostajemy sie w poblize studni z drabina. Nad studnia przez 3,5 m komin wydostac sie mozna do slepej, 3 m dlugosci szczeliny. Z dna studni odchodza dwa ciasne korytarze: - ku S-SE za l m prozkiem (w dol) dochodzimy do studni o glebokosci 3,5 m, rozkopanej i dalej eksplorowanej przez R. i D. Skoczylasow (czlonkow bielskiego klubu); - ku SW-NE 7 m korytarzyk doprowadza do wspomnianej uprzednio ciasnej szpary w dnie glownego korytarza, stanowiacej niemozliwy do przejscia zacisk.
Jaskinia osuwiskowa, powstala w piaskowcach warstw godulskich gornych. Tu, przy rownomiernym ruchu osuwiskowym, wewnetrzna struktura masy skalnej zostala zachowana, zaznacza sie znaczna przewaga wysokosci szczelin nad ich szerokoscia.
Dno: - w ciagu I pokryte gruzem i zwirem, rzadko duzymi glazami, w bajorze blotnista maz z domieszka prochnicy;
- w ciagu II pokryte rumoszem, glazami i glina.
Jaskinia jest wilgotna, szczegolnie w niektorych partiach ciagu I. W porze roztopow wiosennych i po dlugotrwalych opadach deszczu w wielu miejscach wystepuje deszcz podziemny, a za sciana w Galerii slychac szum wody. Tak jak wykazal w 1950 r. K. Kowalski rowniez obecnie temperatura w jaskini utrzymuje sie w granicach +6C. Przewiew powietrza jest wyczuwalny w szczelinie wejsciowej. Swiatlo siega do dna tejze szczeliny i do wstepnych partii korytarzy ponizej. W pracy z 1954 r. K. Kowalski zaznacza, ze na scianach studni wejsciowej (w opisie szczelina zlotowa) obficie rozwinela sie flora mchow i watrobowcow. Wymienia tez gatunki zimujacych nietoperzy, tj.: nocki wasatki (Myotis mystacinus) i gacki wielkouche (Plecotus auritus), ktore obecnie trudno zaobserwowac. Prawdopodobnie kryja sie przy stropie wysokich korytarzy, gdyz na glazach przy dnie wystepuja pojedyncze slady odchodow. K. Kowalski obserwowal tez w jeziorkach (czego obecnie nie stwierdzono) liczne studniczki (Niphargus tatrensis).

Grupa turystow w szczelinowym korytarzu

HISTORIA POZNANIA: Jaskinia byla znana od bardzo dawna. Jak przekazuja podania ludowe, sluzyla juz husytom (jako kryjowka i miejsce nabozenstw), w XVI i XVII wieku ewangelikom (wowczas przesladowanym na Slasku), a w poczatkach XIX wieku miala byc kryjowka bandy zbojnikow Andrasza (Ondraszka). W dawnych przekazach przewija sie m.in. informacja, ze jedno z wejsc bylo o wiele nizej, nad potokiem Malinka, a obecnie znany otwor odsloniety zostal pozniej przy wyrebie lasu (okolo roku 1860/70). Nigdy nie zostalo to jednak potwierdzone. Wszystkie znane opisy dotycza tych samych partii jaskini. Za sprawa L. Zejsznera (1850 r ) jaskinia pojawia sie w literaturze, w opisie podrozy do zrodel Wisly odbytej w 1849 r , jako "jama w piaskowcu wlasciwie szczelina, o kierunku poludniowo-wschodnim, 12 krokow dluga, 4 szeroka, a znajdujaca sie 30 krokow gleboko". W 1888 r. B Hoff podaje opis dojscia do jaskini, charakteryzuje ja bardzo ogolnie, koncentrujac sie raczej na przedstawionych powyzej podaniach ludowych z nia zwiazanych (przytoczonych wraz z opisem Zejsznera w 1911 r przez W. Uminskiego, czy w 1913 r. przez K. Sosnowskiego) i informacjach o pierwszych penetracjach jamy. W 1910 r. W Friedberg podaje szczegolowy opis, szkicowy plan i przekroj rozwiniety. W. Milota bada jaskinie w 1933 r. i opracowuje przekroj rozwiniety. O jaskini w gorze Malinowa na Slasku Cieszynskim pisze szerzej w 1948 r. A. Szupina. Tekst uzupelnia plan i przekroj rozwiniety. Pelny opis inwentarzowy K. Kowalskiego z 1954 r. zaopatrzony w plan z przekrojami poprzecznymi obejmuje 132 m korytarzy. Jaskinia wzmiankowana jest tez w innych pracach, jednakze sa to powtorzenia nie zawierajace nowych danych.
Material dokumentacyjny zebrali:
- do przekroju rozwinietego - w 1980 r J. Pukowski i J. Ganszer (Speleoklub Bielsko-Biala),
- do planu - dnia 25 listopada 1995 r M. Rachwaniec i P. Holek-junior (Speleoklub Bielsko-Biala) oraz 19 marca 1996 r M. Rachwaniec.
Pomiary wykonywano busola geologiczna Freiberg i tasma parciana. Przekroj opracowal J Ganszer, a plan opracowal M Rachwaniec.

BIBLIOGRAFIA:

  1. Wladyslaw Sosna - Beskid Slaski i Zywiecki - mapa turystyczna
  2. Taternik 3/97
  3. Grzegorz Klassek - "Jaskinie Beskidu Slaskiego" - Jaskinie Polskich Karpat Fliszowych, tom 1, pod red. Mariana Puliny, PTPNoZ, Warszawa 1997
  4. Strona internetowa Speleoklubu Debica.

POWROT WYZEJ: tutaj mozesz wrocic na poprzednia strone.

SPIS JASKIN TURYSTYCZNYCH: tutaj mozesz przejsc do listy turystycznych jaskin Polski.

POWROT NA STRONE GLOWNA: tutaj mozesz wrocic na strone tytulowa.

Ostatnia zmiana 2010.10.12